Is mijn haaruitval erfelijk of iets anders? Vier checks die je zelf doet

Erfelijke haaruitval herken je aan vier dingen: de plek, het tempo, het soort haar en de familie. Zit het bij de slapen, de haarlijn of de kruin, gaat het langzaam, worden de haren dunner en komt het in de familie voor, dan is het vrijwel zeker erfelijk. Plotselinge uitval, ronde kale plekken of een schilferende hoofdhuid wijzen op een andere oorzaak.

Check 1: waar zit het?

Erfelijke haaruitval (androgenetische alopecia) volgt een vast patroon. Thuisarts.nl beschrijft het zo: bij mannen wijkt de haarlijn terug bij de slapen en wordt de kruin kaal.

De zijkanten en het achterhoofd blijven meestal gespaard. Dat komt doordat de haarwortels daar minder gevoelig zijn voor DHT (dihydrotestosteron), het hormoon dat de haarwortel kleiner maakt.

Zo controleer je het zelf:

1. Maak een foto van je haarlijn van voren, met het haar naar achteren.
2. Maak een foto van je kruin, of laat iemand dat doen.
3. Vergelijk de dichtheid met het haar op je achterhoofd.

Is het achterhoofd duidelijk voller dan de kruin of de slapen, dan past dat bij erfelijke haaruitval. Is het overal even dun, of zitten er losse kale plekken, dan past het er niet bij.

Check 2: hoe snel gaat het?

Erfelijke haaruitval gaat langzaam. De NHG-Behandelrichtlijn Alopecia noemt het beloop “langzaam progressief”. Het duurt jaren voordat het verschil groot is.

Andere vormen gaan snel. Na hoge koorts, een operatie, een ziekte of een periode met veel stress kan het haar weken later in korte tijd uitvallen. Artsen noemen dat telogeen effluvium. Headington beschreef in 1993 vijf manieren waarop de haarcyclus zo ontregeld kan raken. Het haar valt dan over het hele hoofd uit, zonder vast patroon.

De test is een oude foto. Leg een foto van twee of drie jaar geleden naast een foto van nu, bij vergelijkbaar licht. Zie je een geleidelijk verschil op dezelfde plekken, dan past dat bij erfelijk. Is het verschil in een paar maanden ontstaan, dan is er iets anders aan de hand.

Check 3: vallen de haren uit of worden ze dunner?

Bij erfelijke haaruitval worden de haren vooral dunner en korter. Dat proces heet miniaturisatie: de haarwortel krimpt, en elke nieuwe haar is wat dunner dan de vorige. Whiting beschreef in 2001 hoe dikke haren zo stap voor stap veranderen in donshaartjes. De NHG-richtlijn noemt hetzelfde: het gewone haar verandert eerst in donshaar.

Daarom zie je bij erfelijke haaruitval vaak geen bosjes haar in het doucheputje. Volgens Thuisarts.nl is tot ongeveer 120 haren per dag verliezen normaal. Bij erfelijke haaruitval blijf je daar meestal onder. Het aantal haren op je kussen zegt dus weinig.

Kijk in plaats daarvan naar het haar zelf:

• Dunne, korte haartjes tussen de gewone haren bij de haarlijn of op de kruin passen bij erfelijke haaruitval.
• Veel lange haren met een wit bolletje aan het eind, overal vandaan, passen bij tijdelijke hevige uitval.
• Afgebroken haren op een schilferende plek passen bij een schimmel van de hoofdhuid.

Wat er in de haarwortel gebeurt, staat in Wat is miniaturisatie van het haar?.

Check 4: komt het in de familie voor?

Erfelijke haaruitval zit, zoals de naam zegt, in de familie. Kijk naar je vader, je grootvaders, je ooms en je broers, aan beide kanten.

De aanleg komt niet uit één gen. Hagenaars en collega’s (2017) vonden bij ruim 52.000 mannen meer dan 250 plekken in het DNA die samenhangen met ernstige haaruitval. Die plekken erf je van je vader en van je moeder. Het idee dat alleen de opa van moederskant telt, klopt dus niet. Meer daarover staat in Is kaalheid erfelijk?.

Een familie zonder kale mannen maakt erfelijke haaruitval minder waarschijnlijk, maar sluit het niet uit. Het komt te vaak voor. Rhodes en collega’s (1998) vonden bij mannen van 18 tot 49 jaar dat 42 procent matige tot uitgebreide haaruitval had.

Hoe tel je de vier checks bij elkaar op?

Hoe meer checks op erfelijk wijzen, hoe zekerder het is. De tabel zet de kenmerken naast elkaar.

De kolommen over andere oorzaken volgen de beschrijvingen op Thuisarts.nl. Die noemt ook medicijnen, chemotherapie, het uittrekken van eigen haren en strakke kapsels of hoofdbedekking als oorzaak.

Scoor je vier keer erfelijk, dan is een ander verhaal onwaarschijnlijk. Scoor je op check 1 erfelijk maar op check 2 niet, dan kunnen er twee dingen tegelijk spelen. Een man met aanleg kan na een griep ook tijdelijk extra haar verliezen.

Wanneer klopt het patroon niet en ga je naar de huisarts?

Ga naar de huisarts als het beeld afwijkt van het langzame patroon van slapen en kruin. Thuisarts.nl noemt deze redenen om een afspraak te maken:

• Je verliest veel meer haren dan je gewend bent.
• Je krijgt ineens kale plekken.
• Je haar wordt dunner en je maakt je er zorgen over.
• Je voelt je er onzeker, somber of ongelukkig door.

De huisarts kan bij haar dat over het hele hoofd dunner wordt bloed laten prikken. De NHG-richtlijn noemt dan onderzoek naar bloedarmoede en de schildklier. Bij het gewone erfelijke patroon is dat meestal niet nodig. Wat je van zo’n bezoek kunt verwachten, staat in Wanneer ga je met haaruitval naar de huisarts?.

Wat doe je als het erfelijk blijkt?

Dan weet je twee dingen: het gaat niet vanzelf over, en het gaat langzaam genoeg om een rustige keuze te maken. Een haarwortel die nog een dun haartje maakt, leeft nog. Een plek die helemaal glad is, komt niet terug. Wachten kost dus haar, geen gezondheid.

Niets doen is een geldige keuze. Wie wel iets wil doen, vindt de mogelijkheden met het bewijs erbij in de vergelijking van de 5 behandelingen.

Veelgestelde vragen

Hoe weet ik of mijn haaruitval erfelijk is?

Kijk naar het patroon en het tempo. Erfelijke haaruitval zit bij de slapen, de haarlijn of de kruin en gaat langzaam, over jaren. De haren worden eerst dunner en korter.

Hoeveel haren verliezen per dag is normaal?

Volgens Thuisarts.nl is tot ongeveer 120 haren per dag normaal. Bij erfelijke haaruitval hoef je niet meer haren te verliezen dan dat. Het haar dat terugkomt is alleen dunner.

Kan haaruitval ook door stress komen?

Ja. Na veel stress, koorts, een operatie of een ziekte kan het haar een tijd lang over het hele hoofd uitvallen. Dat heet telogeen effluvium en ziet er anders uit dan het patroon van slapen en kruin.

Mijn vader is niet kaal. Kan het dan toch erfelijk zijn?

Ja. De aanleg komt van beide ouders en hangt samen met honderden plekken in het DNA. Een vader met vol haar sluit erfelijke haaruitval niet uit.

Wanneer moet ik met haaruitval naar de huisarts?

Bij ineens kale plekken, veel meer uitval dan normaal, schilfers met afgebroken haren, of als je je er somber of onzeker door voelt. Ook als je jonger bent dan 20 jaar.

Bronnen

• Thuisarts.nl: Ik heb haaruitval, wat kan het zijn?
• Nederlands Huisartsen Genootschap: NHG-Behandelrichtlijn Alopecia
• Whiting DA (2001). Possible mechanisms of miniaturization during androgenetic alopecia or pattern hair loss. J Am Acad Dermatol 45(3 Suppl):S81-86.
• Headington JT (1993). Telogen effluvium. New concepts and review. Arch Dermatol 129(3):356-363.
• Hagenaars SP et al. (2017). Genetic prediction of male pattern baldness. PLoS Genet 13(2):e1006594.
• Rhodes T et al. (1998). Prevalence of male pattern hair loss in 18-49 year old men. Dermatol Surg 24(12):1330-1332.

Over dit artikel. Geschreven door Mees Akkerslaan, Redacteur en auteur van haarverlies.org. Gepubliceerd 12 oktober 2026. haarverlies.org is een uitgave van Kádeso Labs. Dit artikel is algemene informatie en geen medisch advies. Resultaten verschillen per persoon.